RUS VA O'ZBEK TILLARIDA RANG LUG'ATINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI
Kalit so‘zlar:
Rangni bildiruvchi lug'at, Semantik dinamika, Rus tiliAbstrak
Ushbu maqolada rus va oʻzbek tillaridagi rangni bildiruvchi lugʻatning semantik dinamikasi qiyosiy nuqtai nazardan oʻrganiladi.
Rang atamalarining maʼnolarining rivojlanishi, jumladan, semantik kengayish, metaforalash va ramziy talqinlarning shakllanish jarayonlari tahlil qilinadi. Tadqiqot materiallarida zamonaviy tushuntirish va frazeologik lugʻatlar maʼlumotlari, shuningdek, adabiy va jurnalistik matnlardan misollar keltirilgan. Tadqiqotda qiyosiy va kognitiv-semantik tahlil usullari qoʻllaniladi. Natijalar shuni koʻrsatadiki, ikkala tilda ham rang atamalarining asosiy maʼnolari universaldir, ularning ikkilamchi maʼnolari esa aniq madaniy xususiyatlarga ega. Rus tilida rangni bildiruvchi lugʻat koʻproq hissiy va baholash xususiyatlarini ifodalash uchun ishlatiladi, oʻzbek tilida esa anʼanaviy madaniy eʼtiqodlar bilan bogʻliq rang atamalarining ramziy funktsiyasi mustahkamlanadi. Olingan natijalar rangni bildiruvchi lugʻatning semantikasini oʻrganishga lingvomadaniy yondashuvning muhimligini tasdiqlaydi.
Havolalar
1. Маслова В.А. Когнитивная лингвистика. Москва: Юрайт; 2019.
2. Куликова И.С. Лексика цвета в современном русском языке. Вопросы языкознания.
2018; (3): C.85–97.
3. Махмудова Н.Р. Символика цвета в узбекской языковой картине мира. Uzbek
Philology Review. 2022; (4): C.33–41.
4. Раҳматуллаев Ш. Ўзбек тилининг изоҳли луғати. Тошкент; 2020.
5. Sharifova D.S. Color terms as cultural markers in Turkic languages. Journal of
Linguocultural Studies. 2021; (2): P.60–68.
6. Kay P. Color categories and cognition: modern perspectives. Cognitive Linguistics. 2019;
30(1): P.1–17.
