O‘QUVCHILARNING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK MOSLASHUVI VAPSIXOLOGIK XAVFSIZLIK O‘RTASIDAGI BOG‘LIQLIK
Kalit so‘zlar:
psixologik xavfsizlik, ijtimoiy-psixologik moslashuv, ta’lim muhitida xavfsizlikAbstrak
maqolada o‘quvchilarning ijtimoiy-psixologik moslashuvi va psixologik
xavfsizlik o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik ilmiy-nazariy va empirik asosda chuqur tahlil qilingan.
Ijtimoiy-psixologik moslashuv o‘quvchilarning ta’lim muhitiga, sinf jamoasiga, o‘qituvchilarga
nisbatan psixik va ijtimoiy moslashuv holati sifatida qaraladi. Psixologik xavfsizlik esa
o‘quvchining o‘zini maktab muhitida ishonchli, hurmatli va emotsional jihatdan barqaror his qilishi
sifatida talqin etiladi. Maqolada bu ikki holatning o‘zaro sabab-oqibatli munosabati asoslangan,
maktab muhitida ularni rivojlantirishga qaratilgan pedagogik-psixologik strategiyalar taklif etilgan.
Diagnostika, differensial yondashuv, ijtimoiy iqlimni sog‘lomlashtirish, psixologik xizmatlar
faoliyatini tizimlashtirish kabi yechimlar ilgari surilgan.
Havolalar
1. R. Hasanboeva. Psixologik muhit va bola rivoji. Toshkent: “Fan va texnologiya”,
2017. – B. 54.
2. M.V. Xalimova. Psixologik xavfsizlik va ta’lim muhiti: Nazariy va amaliy aspektlar.
Toshkent: TDPU nashriyoti, 2021. – B. 118.
3. Petrovskiy A.V. Shaxs va kommunikatsiya. Moskva: Pedagogika, 1987. – 232 b.
4. Bojovich L.I. Shaxsning shakllanishi psixologiyasi. Moskva: Prosveshchenie, 1988.
– 183 b.
5. Boyko V.V. Psikhologiya emotsionalnogo nasiliya. Moskva: Institut Psixoterapii,
2001. – 256 b.
6. Jalolova N.A., Egamberdiyeva G.G. Pedagogik psixologiya. Toshkent: O‘zbekiston
faylasuflari milliy jamiyati, 2020. – 156 b.
7. Karimova V.M. Psixologiyaning nazariy asoslari. Toshkent: O‘qituvchi, 2006. – 198
b.
8. Khakimova M.V. Psixologik xavfsizlik va ta’lim muhiti: nazariy va amaliy asoslar.
Toshkent: TDPU nashriyoti, 2021. – 144 b.
9. Muxina V.S. Bola psixologiyasi. Moskva: Prosveshchenie, 2000. – 208 b.
10. Rean A.A. Psixologiya shaxslararo munosabatlarda. Sankt-Peterburg: Piter, 2021. –
320 b.
11. Rojers K. Shaxsga yo‘naltirilgan pedagogika. Toshkent: Ilm Ziyo, 2015. – 184 b.
(Tarjimasi: Freedom to Learn, Houghton Mifflin, 1980)
12. Ruzmetova N.M. Ijtimoiy-psixologik moslashuvda maktab muhitining o‘rni.
Andijon: ADPI nashriyoti, 2022. – 98 b.
13. Rubinshteyn S.L. Umumiy psixologiya asoslari. Moskva: Pedagogika, 1981. – 328 b.
14. Saidova D.S. Ta’lim muhitining psixologik xavfsizligi: nazariya va amaliyot.
Toshkent: Barkamol avlod, 2020. – 135 b.
15. Yusupova G.Z. Bolalarda ijtimoiy moslashuv va shaxsiy salohiyat. Samarqand:
SamDU nashriyoti, 2019. – 122 b.