INGLIZ ADABIYOTIDAN SEVGI TUSHUNCHASI
Kalit so‘zlar:
kontseptual metafora, sevgi tushunchasi, Ingliz adabiy nutqiAbstrak
Ushbu maqola ingliz adabiy munozarasida sevgi kontseptualizatsiyasini Kontseptual Metafora Nazariyasi doirasida o'rganadi. Unda sevgi, mavhum hissiy soha sifatida, adabiyotda uning tasvirini shakllantiruvchi gavdalangan manba sohalari orqali tizimli ravishda tuzilganligi ta'kidlanadi. Uilyam Shekspir va Jeyn Ostinning asarlariga tayanib, tadqiqotda SEVGI - OLOV, SEVGI - URUSH va SEVGI - SAFAR kabi metaforik modellar qanday qilib hikoya ma'nosini tashkil qilishi va turli adabiy dunyoqarashlarni yaratishi o'rganiladi. Tahlil shuni ko'rsatadiki,
Shekspir sevgini shiddatli va mojarolarga asoslangan, ehtiros, beqarorlik va
hissiy xavfni oldinga qo'yadigan sifatida kontseptuallashtiradi,
Ostin esa sevgini rivojlanish va axloqiy
o'zgarishning bosqichma-bosqich jarayoni sifatida taqdim etadi. Bu farqlar kontseptual metaforalarning dekorativ lingvistik vositalar emas, balki kognitiv ramkalar sifatida qanday ishlashini ko'rsatadi. Topilmalar shuni ko'rsatadiki, metafora romantik tajribaning adabiy tasvirlarini shakllantirishda asosiy rol o'ynaydi va ingliz adabiy an'analarida hissiyotni tushunishning kengroq madaniy naqshlarini aks ettiradi.
Havolalar
1. Austen, J., 1813. Pride and Prejudice. London: T. Egerton.
2. Hemingway, E., 1952. The Old Man and the Sea. New York: Charles Scribner’s Sons.
3. Lakoff, G. and Johnson, M., 1980. Metaphors We Live By. Chicago: University of Chicago
Press.
4. Lakoff, G., 1993. The contemporary theory of metaphor. In: A. Ortony, ed. Metaphor and
Thought. 2nd ed. Cambridge: Cambridge University Press, pp.202 - 251.
5. Kövecses, Z., 2010. Metaphor: A Practical Introduction. 2nd ed. Oxford: Oxford University
Press.
6. Semino, E., 2008. Metaphor in Discourse. Cambridge: Cambridge University Press.
7. Shakespeare, W., 1597. Romeo and Juliet. London: John Danter.